Valle d’Aosta, hoogtepunt in Italië

3.1666666666667 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1
Forti di Bard in Valle d'Aosta ©puuropreis.nl
Forti di Bard in Valle d'Aosta ©puuropreis.nl

Liefhebbers van de Italiaanse lifestyle troeven collega-lekkerbekken bij voorkeur af met hun betoverende bezoeken aan Toscane, Rome, Venetië of Rimini. Wie Italië op zijn puurst zoekt, hoeft helemaal niet zo diep het land in. In het uiterste noordwesten, het drielandenpunt met Frankrijk en Zwitserland, ligt namelijk Valle d’Aosta.

In deze vallei van Aosta, in grootte vergelijkbaar met onze provincie Zuid-Holland, komt al het moois van Italië samen. Dromerige dorpen en steden, Romeinse en middeleeuwse monumenten, gastronomie met een grote G en cultuur met een dito C; dat alles aan de voet van de Alpenvierduizenders Mont Blanc (4810 meter), Monta Rosa (4634), Matterhorn (4478) en Gran Paradiso (4061). Wie van het leven in de bergen houdt, houdt van Valle d’Aosta, dat laat zich raden.

Wij vliegen de kleinste regio van Italië aan – letterlijk – via Milaan, maar indrukwekkender moet de entree over de weg zijn. Op nog geen duizend kilometer vanaf Utrecht liggen twee imposante toltunnels te wachten om Valle d’Aosta binnen te dringen: vanuit Frankrijk die van de Mont Blanc (11,6 kilometer lang), vanuit Zwitserland die van de Grote Sint-Bernhard (5798 meter). Op welke manier ook: eenmaal in de vallei blijkt Montana Lodge en Spa in La Thuile een perfecte uitvalsbasis.

Het hotel is van een aangenaamheid die je nog zelden tegenkomt. Volop vriendelijkheid, maar altijd met een zekere distantie waardoor je je echt gast voelt. Neem het ontbijt: volop lokale lekkernijen als kaas, noten, yoghurt, waar de versheid vanaf spettert. Het is alsof de keukenbrigade je mee wil nemen naar buiten, om te laten zien dat de grond hier echt als een levensader wordt beschouwd. En heerlijk… dat zal alle dagen zo blijven, ‘s morgens en ‘s avonds.

Scooter voor kerk in Avise, Valle d'Aosta

Om van onze trip in deze vallei vol verlokkingen niet helemaal tonnetje rond terug te keren, maken we eerst een mountainbiketochtje naar de Colle San Carlo. Het wordt een zalige onderneming, niet in het minst door de heerlijke Haibike met Yamaha middenmotor. Het eerste deel brengt ons vanuit La Thuile over asfalt van 1450 naar 1971 meter, het resterende stuk voert ons over een bergpad (met sneeuwresten!) verder omhoog naar Lago d’Arpy (2066 meter). Om dat spiegelende bergmeer te beschrijven, willen we het dit keer laten bij dat alleszeggende woord: adembenemend.

Lunchen doen we in Lo Riondet, een chaletachtig etablissement op een Alpenweide, kort voor de Kleine Sint-Bernhardpas, de grens met Frankrijk. We moeten daartoe over de SS26, wat volgens mij gelijk staat aan 26 keer Stevig Sturen, want de haarspeldbochten zijn talrijk. Het restaurant blijkt al 41 jaar in handen van één familie en de huidige derde generatie heeft er een huisgemaakt, regionaal feestmaal aangericht, waarvan ondanks al onze inspanningen ook de plaatselijke bevolking nog een aantal dagen heeft kunnen genieten. Bijzonder element van deze dolle dis is het wild, dat door de familie (‘we zijn jagers hier’) zelf op de bergweiden is geschoten. Dankzij Lo Riondet kennen we naast de Indische rijsttafel nu ook de Italiaanse vleestafel.

valledaosta_rivier_puuropreis
valledaosta_pavese_puuropreis
valledaosta_stripheld_puuropreis
valledaosta_schilderingen_puuropreis
valledaosta_nagerecht_puuropreis
valledaosta_mountainbiken_puuropreis
valledaosta_kiosk_puuropreis
valledaosta_dorp_puuropreis
valledaosta_bergtoppen_puuropreis
valladaosta_plein_puuropreis
valledaosta_wijngaard_puuropreis
valledaosta_romeinsemuur_puuropreis
valledaosta_matteo_puuropreis
valledaosta_hotelmontana_puuropreis
valledaosta_cannabis_puuropreis
01/15 
start stop bwd fwd

Gelukkig is er ruimte om uit te buiken. Daartoe is QC Terme in Pré-Saint-Didier de uitgelezen gelegenheid. De rivier Dora di Verney stortte weliswaar al eeuwen thermaal water naar het dorp, maar pas in 1834 kwam er een wellnessvoorziening. Een halve eeuw later, de gemeente droeg inmiddels de kuurnaam Pré-Saint-Didier-Les-Bains, werd het voormalige casino erbij getrokken, wat het complex heden ten dage een majestueus karakter geeft. ‘Een juweel dat schijnt in het hart van Valle d’Aosta’ stelt de directie fier, en soms zijn slogans echt waar. De monumentale gebouwen herbergen groteske gangenstelsels, waar ruimte is gemaakt voor onder meer sauna’s, bubbelbaden, gearomatiseerde stoombaden, modderbaden, massageplekken en ontspanningsruimtes. Een pareltje is ook de binnentuin met zwembaden, whirlpools en sauna, met uitzicht op de Alpenskyline.

Skyway naar de top van Europa ©puuropreis.nl

De Mont Blanc, daar in de verte, die zouden we eigenlijk best eens van dichtbij willen bekijken. Dat gaan we doen en zelfs op een manier die amper moeite kost. Sinds 2015 kent Courmayeur namelijk de Skyway Monte Bianco. Deze kabelbaan met draaiende gondels brengt je in een kleine tien minuten, in twee etappes, van 1300 naar 3466 meter. Op dit Punta Helbronner is, zo belooft de website, ‘de belangrijkste attractie een terras met een diameter van 14 meter met een uniek uitzicht over het grootste deel van de hoogste toppen van de Westelijke Alpen: Mont Blanc, Monte Rosa, Matterhorn, Gran Paradiso en Grand Combin’. Bij mist, zoals vandaag, krijgt elk terras een deuk, maar op het hoogste punt van Italië te staan, blijft een gek idee.

Eenmaal weer beneden gaan we door naar een van de hoogstgelegen wijngebieden van Europa. Ermes Pavese heeft in Morgex zeven hectare vol druiven, waarmee hij zeventien soorten wijn weet te maken. Hij laat ons genieten van zeven stuks, die we voor de liefhebbers even op een rijtje zetten. Pavese XXIV 2015 (24 maanden gerijpt, 25 euro), Pavese XXXVI 2014 (36 maanden gerijpt, 32 euro), Blanc de Morgex et de La Salle 2018 (14,50 euro), Sette Scalinate 2016 (50 euro), Nathan 2016 (48 euro), Tondo 2016 (gerijpt in keramisch vat, 25 euro) en ten slotte de Ninive 2016 (gemaakt van ijsdruif, 30 euro). Het familiebedrijf produceert jaarlijks 40.000 flessen, die voor een belangrijk deel worden geëxporteerd naar Japan en Denemarken. ,,Neen, niet meer naar Nederland, als gevolg van slechte ervaringen met een importeur. Ja, we werken aan herstel.”

De volgende dag trekken we oostwaarts. De eerste halteplaats is Avise, zo’n voorbeeld van een Italiaans monument. Nauwelijks driehonderd inwoners, maar wel drie kastelen en een prachtige kerk met dito klokkentoren. En met Signori di Avise ook nog eens een innemende lunchgelegenheid om de reisdag heerlijk in tweeën te breken. ’s Middags duiken we dieper de geschiedenis in.

Heerlijke uitnodiging in Valle d'Aosta

Valle d’Aosta, en we hebben het dus nog altijd over Zuid-Holland, telt meer dan honderd forten en kastelen. De bouw van deze complexen had alles te maken met de strategische ligging van de regio, als poort naar de Alpen. In Forte di Bard, als het ware opgestapeld op een rots langs de rivier Dora Baltea, komen verleden en heden perfect samen. De eerste vermelding is rond het jaar 1000, achthonderd jaar later is er de verwoesting door Napoleon, tussen 1830 en 1838 volgde de eerste wederopbouw, die pas tussen 1996 en 2006 werd afgerond met een volledige renovatie. Vandaag de dag vind je er onder meer het nieuwe culturele centrum van de Westelijke Alpen, een museum voor kinderen, een klein hotel en ruimten voor permanente en tijdelijke tentoonstellingen. Ik trof het met een expositie van Caravaggio.

Aosta is het einddoel van de reis. De hoofdstad van de regio is zo Italiaans als het maar zijn kan: monumentale gebouwen, overblijfselen uit de tijd van de Romeinen, flanerend publiek op pleinen en in de autovrije winkelstraten, dat alles aan de voet van de besneeuwde Mont Emilius (3559 meter). De Romeinen kozen deze plek in 25 voor Christus uit voor het bouwen van een nederzetting, vanwege de splitsing van wegen tussen de Grote en Kleine Sint-Bernard. Er kwam een amfitheater met plaats voor 20.000 bezoekers (behoorlijk op een inwonertal van 9000), er kwam een Forum van 68 bij 90 meter, een Triomfboog en nog veel meer, waarvan we vandaag de dag overblijfselen terugzien. Volgens ingewijden telt Aosta na Rome de meeste Romeinse restanten.

Bijzonder ijsmaker en een stripheld

Maar Aosta is niet alleen geschiedenisles, gelukkig niet. De stad met 34.000 inwoners ontwikkelt zich meer en meer als toeristische trekpleister, voor oud en jong. In de Via Porta Pretoria bedient Matteo Benedetto, een 27-jarige ijsmaker, sinds vijf jaar beide doelgroepen. In zijn gelateria Gelaty biedt hij ijs in waanzinnige smaken, waaronder cannabis. Althans, nu nog wel, want er zijn krachten actief om hem die smaak af te nemen. ,,Ze proberen de verkoop aan banden te leggen of zelfs helemaal te verbieden. Ja, ik denk de strijd te verliezen, maar dan blijft er gelukkig nog veel ander lekkers over!” Op deze maandagmorgen heeft hij helaas geen cannabis-ijs voorhanden, maar hij kan wel een cannabisthee maken. Het zorgt voor een apart moment, op een terrasje in een drukke Italiaanse winkelstraat.

Het is zo’n ontmoeting die reizen extra interessant maakt. Dat geldt ook voor het treffen met Michelle Murino, zeg maar de 55-jarige overbuurman van Matteo. Die biedt sinds 1991 in Il Fumetto naar schatting een half miljoen stripverhalen aan, zowel nieuw als tweedehands. De pijpenla is werkelijk tot de nok gevuld met boeken, in alle vormen en kleuren. Het begon allemaal, zegt Murino, met de ontdekking van Spiderman, nog altijd zijn favoriet.

Ergens las ik over Valle d’Aosta de zinsnede: een vergeten vlek in Europa aan de voet van de Mont Blanc. Mooi, maar om met zoveel hoogtepunten pas nu echt op de voorgrond te treden, vind ik verlegen vallei ook passend.

 
Reactie toevoegen
Reacties zijn van harte welkom. Reclame maken, producten promoten of websites vermelden is niet toegestaan.

Van Gogh Drenthe beste fietsroute van 2024

Van Gogh Drenthe beste fietsroute van 2024

De Van Gogh Drenthe is verkozen tot de beste fietsroute van 2024. De Nederlandse kanshebber troefde vier andere Europese kandidaten af: La Vélobuissonnière (Frankrijk), Unionsleden (Noorwegen en Zweden), Lech Radweg (Duitsland en Oostenrijk) en de Cykelleden Skåne (Zweden). De bekendmaking was op de eerste dag van de Fiets en Wandelbeurs in Utrecht.

Lees verder

Tips voor culturele uitjes in de Auvergne-Rhône-Alpes

Tips voor culturele uitjes in de Auvergne-Rhône-Alpes

De regio Auvergne-Rhône-Alpes in het zuidoosten van Frankrijk is heel divers: van berglandschappen tussen natuurparken, van wellness in Aix-les-Bains, Brides-les-Bains of Vichy tot cultuur in dorpen en steden als Annecy, Chambéry, Clermont-Ferrand, Grenoble en Lyon. Niet alleen de steden ademen geschiedenis, ook de diverse musea laten je kennis maken met de historie en bijzonderheden van de stad, de natuur en/of het gebied. We geven tien tips voor een interessante middag of dag.

Lees verder

Wintersportvakantie: ga goed voorbereid op reis

Wintersportvakantie: ga goed voorbereid op reis

Beenbreuken, knieletsel en hersenschuddingen. Jaarlijks ontvangt alarmcentrale Eurocross Assistance 1.600 meldingen over ongevallen op de piste. Veel van deze ongevallen kunnen worden voorkomen door de juiste voorbereiding, maar ook door je werkelijke niveau te kennen. Uit onderzoek van Eurocross blijkt namelijk dat 80% van de wintersporters het eigen skiniveau overschat, waardoor zij mogelijk pistes en omstandigheden kiezen die niet aansluiten op hun werkelijke niveau.

Lees verder

5 Mooie plekken waar je het noorderlicht goed kunt zien

5 Mooie plekken waar je het noorderlicht goed kunt zien

Noorderlicht: dit natuurfenomeen met je eigen ogen zien staat bij veel mensen op hun verlanglijstje. Maar waar kun je nu het beste het noorderlicht zien. Wordt het Zweden? Of toch IJsland? We geven je vijf mooie plekken, die overigens ook zonder het noorderlicht zeer de moeite waard zijn

Lees verder

Wandelen gezond is gezond, maar wel op goede wandelschoenen

Wandelen gezond is gezond, maar wel op goede wandelschoenen

Wandelen is niet alleen een geweldige manier om in beweging te blijven en kan ook enorm plezierig zijn, of je nu graag een ommetje maakt in het park, een stevige wandeling in de natuur maakt of op een meerdaagse trektocht gaat. En daarvoor zijn goede wandelschoenen essentieel voor jouw comfort en gezondheid.

Lees verder

Alles wat je wilt weten over de sauna

Alles wat je wilt weten over de sauna

Naar de sauna gaan iets uit onze tijd? Nee hoor, het idee van een sauna is al zo oud als de steentijd. De Romeinen hadden hele badsessies in de thermen en de indianen in Noord-Amerika ontdeden zich van stof en vuil in de tipi. Natuurlijk zagen de sauna’s er toen wel iets anders uit: men nam de zweetbaden in een met gloeiende stenen verhitte tent of hut. Het principe van de sauna is echter nog precies hetzelfde: het verhitten van het lichaam en dat vervolgens afkoelen met koud water. Een sauna is simpelweg een vorm van baden.

Lees verder