Miljoenen kwallen wachten in de Middellandse Zee op toeristen
De miljoenen toeristen die jaarlijks vakantie vieren langs de zonnige stranden van de Middellandse Zee moeten meer en meer rekening houden met ontmoetingen met kwallen. Hun aantal is explosief gegroeid, concluderen wetenschappers die in het enorme gebied al jaren achtereen onderzoek doen.
“Toen ik in april over de Italiaanse kustlijn vloog, zag ik miljoenen kwallen”, zegt professor Stefano Piraino van de Salento universiteit in de Britse krant The Guardian. Piraino leidt een project rond de Middellandse Zee, dat de groei van het aantal kwallen in kaart wil brengen. De toename is vooral het gevolg van overbevissing en de opwarming van de aarde.
Onderzoek met smartphones
Het project is vier jaar geleden begonnen. Sindsdien is de kwallenpopulatie enorm gegroeid, stelt professor Piraino. Die conclusie trekt hij op basis van de bevindingen van ‘burgerwetenschappers’, die met smartphones en een speciale app de kwallen volgen langs de duizenden kilometers lange kustlijn van de Middellandse Zee. “Er zijn stranden op het Italiaanse eiland Lampedusa, dat jaarlijks 300.000 toeristen trekt, waar mensen in de zomer hooguit een weekje kunnen zwemmen vanwege de kwallen”, stelt de professor.
Voor de kust van Catalonië, een uiterst populair vakantiegebied, is de giftige parelkwal (pelagia noctiluca) aan een stevige opmars bezig. Deze lente zijn op sommige plekken 30 tot 40 exemplaren per vierkante meter aangetroffen. Ook voor de kusten van Sardinië, Sicilië, Malta, Israël en Libanon is plaatselijk sprake van een plaag, zegt bioloog Josep María Gili van het Maritiem Instituut in Barcelona. Volgens hem gaat het probleem ook elders in de wereld spelen.
Behandeling en bescherming
Elke zomer moeten zeker 150.000 mensen worden verzorgd voor kwallenbeten. Overbevissing zou ervoor zorgen dat de natuurlijke vijanden van de kwal verdwijnen. Het aantal kwallen neemt hierdoor toe en omdat kwallen de larven en jongen van vissen eten, zorgt dit er weer voor dat de vispopulatie wordt bedreigd.
“In het verleden kon het ecosysteem zichzelf herstellen bij een overschot aan kwallen, maar sinds de grote hoeveelheden kwallen in de jaren tachtig gaat het de verkeerde kant op”, zo staat in een recent gepubliceerd rapport van de FAO.
“De socio-economische impact is enorm in de toeristische regio’s”, aldus bioloog Gili. “De verliezen lopen op tot miljoenen euro’s. Gemiddeld genomen hebben de Catalaanse stranden zo’n 15 dagen last van de kwallen, maar in andere resorts rond de Middellandse Zee overwegen de autoriteiten om twee meter hoge netten te spannen als bescherming voor de strandgangers. Anders is het niet meer te doen.”
“We weten nog onvoldoende over dit fenomeen en het is dus nog koffiedik kijken hoe groot de plaag deze zomer wordt, maar we moeten er wel klaar voor zijn”, besluit professor Piraino. De beste bescherming tegen de vervelende beten is overigens zonnecrème waardoor het gif de huid onvoldoende kan binnendringen.
